ISPM-15 nedir?
International Standard for Phytosanitary Measures No. 15 · Lojistik · Son güncelleme:
Diğer adları: ISPM 15 · Ahşap ambalaj standardı · Ahşap palet standardı
| Neyi ifade eder | Ahşap ambalajın işlem görmüş ve damgalı olması şartı |
|---|---|
| Kim öder | Ahşap ambalajı temin eden ya da işlem yaptıran taraf; maliyet tedarikçiye ve sözleşmeye göre değişir |
| Ne zaman doğar | Ahşap palet, sandık veya takoz kullanılan sevkiyat yüklenmeden önce |
| Nasıl hesaplanır | Hesaplanan bir bedel değildir; ambalajın işlem görüp görmediği ve damgası kontrol edilir |
| Hangi kalemi etkiler | Ambalaj maliyetini ve yükün hedef ülkede sorunsuz kabulünü |
ISPM-15 nedir?
ISPM-15, Uluslararası Bitki Koruma Sözleşmesi (IPPC) çerçevesinde hazırlanmış bir standarttır. Amacı, ahşap ambalajla birlikte zararlı böceklerin ve hastalıkların ülkeler arasında yayılmasını önlemektir. Bu nedenle uluslararası sevkiyatlarda kullanılan ahşap ambalajın işlem görmesi ve işaretlenmesi esas alınır.
Standart, ürünün kendisini değil, ürünü taşıyan veya koruyan ahşap malzemeyi ilgilendirir. Ahşap palet, sandık, kasa ve takoz bu kapsama girebilir. Paletin ölçüleri için Euro palet ölçüleri yazısına, bitkisel ürünlerin bitki sağlığı belgesi için fitosanitary sertifika sayfasına bakabilirsiniz.
Hangi ahşap malzemenin kapsamda olduğu, hangi işlemlerin kabul edildiği ve hedef ülkenin ek şartları ülkeye göre değişebilir. Ayrıntıyı hedef ülkenin resmî kaynaklarından ve ambalaj tedarikçinizden teyit edin.
ISPM-15 nasıl işler?
- Sevkiyatta ahşap ambalaj kullanılıp kullanılmadığı belirlenir.
- Ambalajı temin eden firmanın standarda uygun işlem yapabilen yetkili bir tesis olduğu doğrulanır.
- Ahşap malzeme işlem görür ve üzerine standartta tanımlı damga basılır.
- Yükleme öncesinde damganın okunaklı ve eksiksiz olduğu kontrol edilir.
- Hedef ülke gümrüğünde ambalaj, damga üzerinden denetlenebilir.
Kabul edilen işlem türleri ve damganın ayrıntıları için resmî kaynaklara ve ambalaj tedarikçinize başvurun.
Örnek
Türkiye'deki bir makine üreticisi, ürününü ahşap sandık ve paletlerle yurt dışına gönderecek. Üretici, ambalajı tedarik ederken tedarikçiden işlem görmüş ve damgalı malzeme istiyor. Yüklemeden önce damgaları kontrol ediyor. Böylece hedef ülke gümrüğünde ambalaj nedeniyle yaşanabilecek gecikme riskini azaltıyor.
Dikkat edilecekler
- Damgasız ahşap kullanmayın. İşaretsiz ya da işlem görmemiş ahşap ambalaj, hedef ülkede sevkiyatın bekletilmesine veya geri çevrilmesine yol açabilir.
- Tedarikçinizden doğrulama isteyin. Ambalajı hangi tesisin işlediğini ve damganın doğru basıldığını öğrenin; güvenilir olmayan kaynaktan ambalaj almayın.
- Yalnızca palete bakmayın. Takoz, kasa ve destek parçaları da ahşap ambalaj sayılabilir; tüm ahşap malzemeyi kontrol edin.
- Hedef ülke şartlarını öğrenin. Bazı ülkeler ek şart arayabilir. Bunun için ihracat için gerekli belgeler yazısına ve hedef ülkenin resmî sayfalarına bakın.
- Bu bir bitki sağlığı belgesinin yerini tutmaz. Ambalaj standardı ile ürünün bitki sağlığı sertifikası ayrı konulardır.
Sık sorulan sorular
ISPM-15 nedir?
ISPM-15, uluslararası sevkiyatlarda kullanılan ahşap ambalajın zararlı taşıma riskine karşı işlem görmesini ve damgalanmasını düzenleyen uluslararası standarttır.
ISPM-15 hangi ambalajları kapsar?
Palet, sandık, kasa ve takoz gibi ahşap ambalaj malzemeleri kapsamda olabilir. Kapsamın ayrıntısı için resmî kaynaklara bakın.
ISPM-15 damgası neyi gösterir?
Damga, ahşap ambalajın standarda uygun şekilde işlem gördüğünü gösterir. Damganın içeriği ve yeri standartta tanımlıdır.
ISPM-15 ile fitosanitary sertifika aynı şey mi?
Hayır. ISPM-15 ahşap ambalajla ilgilidir. Fitosanitary sertifika ise bitki ve bitkisel ürünün bitki sağlığı şartlarına uygunluğunu gösterir.
İlgili terimler
- Palet: Malların üzerine istiflenip birlikte taşındığı, forklift ile hareket ettirilebilen platform.
- Fitosanitary sertifika: Bitki ve bitkisel ürünlerin hedef ülkenin bitki sağlığı şartlarına uygun bulunduğunu gösteren resmî belgedir.
- Konteyner: Malın deniz, kara ve demiryolunda aktarma yapılmadan taşınmasını sağlayan standart metal taşıma kutusu.
- Multimodal taşımacılık: Yükün tek taşıma sözleşmesi altında, kamyon, gemi, tren gibi en az iki farklı modla taşınmasıdır.
- Çeki listesi: Sevkiyattaki her kabın içeriğini, ağırlığını, ölçüsünü ve işaretini gösteren ambalaj dökümü.
- Gümrük beyannamesi: Eşyanın gümrük rejimini ve bilgilerini gümrük idaresine bildiren resmî beyan belgesi.
- Fumigasyon: Zararlıları gaz halindeki kimyasalla öldüren, yetkililerce yapılan ilaçlama işlemi.
- İhracat ambalajı: Ürünü taşıma, yükleme ve depolama boyunca koruyan iç ambalaj, dış ambalaj ve palet düzeni.
Kaynak: IPPC (Uluslararası Bitki Koruma Sözleşmesi), ISPM standartları (genel bilgi); T.C. Ticaret Bakanlığı (genel bilgi)
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve uygulamalar değişebilir. Lütfen bilgilerin doğruluğunu resmî kaynaklardan kontrol edin, gerekli konularda hukuk müşaviri, gümrük müşaviri ve mali müşavir gibi uzmanlardan destek alın.