Hacimsel Ağırlık nedir?
Volumetric Weight · Lojistik · Son güncelleme:
Diğer adları: Volumetric Weight · Dimensional Weight · Hacim Ağırlığı
| Neyi ifade eder | Yükün hacmini ağırlık birimiyle ifade eden fiyatlama ölçüsü |
|---|---|
| Kim öder | Navlunu üstlenen taraf; teslim şekline göre satıcı ya da alıcı |
| Ne zaman doğar | Yük ölçüldüğünde; taşıyıcı ya da forwarder teklifi hazırlarken hesaplar |
| Nasıl hesaplanır | Boy x en x yükseklik hacmi, taşıyıcıya ve taşıma türüne göre değişen bir değerle ağırlığa çevrilir; gerçek ağırlıkla karşılaştırılır |
| Hangi kalemi etkiler | Navlun ücreti; hafif ama hacimli yüklerde fiyatı belirleyen kalem olur |
Hacimsel Ağırlık nedir?
Taşıma araçlarında yer, taşınabilecek ağırlık kadar sınırlıdır. Hafif ama hacimli bir yük, ağır ve küçük bir yük kadar yer kaplayabilir. Taşıyıcılar bu yüzden ücreti yalnızca tartıya göre değil, hacmin ağırlık karşılığına göre de hesaplar. Bu karşılığa hacimsel ağırlık denir.
Genel ilke şudur: gerçek ağırlık ile hacimsel ağırlık karşılaştırılır ve büyük olan fiyatlamada kullanılır. Hava taşımasında bu değere genellikle ücrete esas ağırlık (chargeable weight) denir. Deniz taşımasında parsiyel (LCL) yüklerde ağırlık ya da hacimden büyük olan üzerinden ücretlendirme yapılır; hacim CBM ile ifade edilir. Kargoda aynı mantık desi olarak geçer.
Hacmin ağırlığa çevrilmesinde kullanılan değer taşıyıcıya ve taşıma türüne göre değişir; sabit bir katsayı ezberlemek yerine çalışacağınız taşıyıcıdan ya da forwarder firmasından güncel kuralı yazılı isteyin. Karayolunda yer kullanımı ise LDM ile ifade edilebilir. Genel çerçeve için navlun nasıl hesaplanır yazısına bakın.
Hacimsel Ağırlık nasıl işler?
- Yükün ambalajlı hâliyle boy, en ve yükseklik ölçüleri alınır.
- Ölçülerden toplam hacim bulunur.
- Hacim, taşıyıcının ve taşıma türünün kullandığı değerle ağırlığa çevrilerek hacimsel ağırlık bulunur.
- Yükün gerçek (brüt) ağırlığı ile hacimsel ağırlık karşılaştırılır.
- Büyük olan değer navlun hesabında ücrete esas ağırlık olarak kullanılır.
Çevirme değeri taşıyıcıya ve taşıma türüne göre değişir; kesin kuralı teklif aldığınız firmadan teyit edin.
Örnek
Türkiye'deki bir tekstil üreticisi, hafif ama büyük kolilerle numune gönderiyor. Koliler tartıda hafif çıksa da kapladıkları hacim büyük olduğu için taşıyıcı ücreti hacimsel ağırlık üzerinden hesaplıyor. Üretici koli ölçülerini küçülttüğünde hacimsel ağırlık düşüyor ve navlun maliyeti azalıyor. Teklif alırken hesaplamanın hangi değerle yapıldığını soruyor.
Dikkat edilecekler
- Ambalajlı ölçüyü esas alın. Hacim ürünün değil, ambalajlı yükün ölçüsüne göre hesaplanır; gereksiz büyük koli ücreti artırır.
- Katsayı taşıyıcıya göre değişir. Çevirme değerini firmadan yazılı isteyin; başka bir firmanın değerini varsaymayın.
- Gerçek ağırlıkla karşılaştırın. Ağır ve küçük yüklerde gerçek ağırlık, hafif ve hacimli yüklerde hacimsel ağırlık öne çıkar.
- Taşıma türüne göre kuralı ayrı sorun. Hava, deniz ve kargo gönderilerinde hesaplama biçimi farklı olabilir.
Sık sorulan sorular
Hacimsel ağırlık nedir?
Hacimsel ağırlık (volumetric weight), yükün kapladığı hacmin navlun hesabında ağırlık karşılığı olarak ifade edilmiş hâlidir. Fiyatlamada çoğunlukla gerçek ağırlıkla karşılaştırılıp büyük olan alınır.
Hacimsel ağırlık nasıl hesaplanır?
Boy, en ve yükseklikten hacim bulunur ve taşıyıcının belirlediği değerle ağırlığa çevrilir. Çevirme değeri taşıyıcıya ve taşıma türüne göre değiştiği için firmadan teyit edilmelidir.
Hacimsel ağırlık ile desi aynı şey midir?
Mantık aynıdır. Desi, kargo gönderilerinde kullanılan hacim ağırlığı birimidir; hava taşımasında aynı kavram hacimsel ağırlık olarak anılır.
Hangi ağırlık üzerinden ücret ödenir?
Genel ilkede gerçek ağırlık ile hacimsel ağırlıktan büyük olanı esas alınır. Kesin kural için taşıyıcının ya da forwarder firmasının teklif koşullarına bakın.
İlgili terimler
- Desi: Kargoda gönderinin kapladığı hacmi ağırlık cinsinden ifade eden fiyatlama birimi.
- CBM: Yükün kapladığı hacmi metreküp olarak gösteren, navlun ve yükleme planında kullanılan ölçü birimi.
- LDM: Karayolu taşımasında yükün araç kasasında kapladığı uzunluğu gösteren ölçü.
- Navlun: Malın taşınması için taşıyıcıya ödenen taşıma bedeli.
- Brüt Ağırlık: Malın ambalajı, varsa paleti ve koruyucu malzemeleriyle birlikte tartılan toplam ağırlığı.
- LCL: Bir konteyneri dolduramayan yükün, başka göndericilerin yükleriyle aynı konteynerde taşınması.
- Parsiyel yük: Konteyneri tek başına doldurmayan, başka gönderilerle paylaşılarak taşınan yük.
- İstif ve yükleme planı: Yükün araca ya da konteynere hangi sırayla ve nasıl yerleştirilip sabitleneceğini gösteren plan.
Kaynak: Taşıyıcı ve lojistik rehberleri (genel bilgi)
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve uygulamalar değişebilir. Lütfen bilgilerin doğruluğunu resmî kaynaklardan kontrol edin, gerekli konularda hukuk müşaviri, gümrük müşaviri ve mali müşavir gibi uzmanlardan destek alın.