Fiyat listesi nedir?
Price list · Temel Kavramlar · Son güncelleme:
Diğer adları: Price list
| Kısa tanım | Ürünlerin birim fiyatlarını para birimi ve teslim şekliyle gösteren tablo |
|---|---|
| İlişkili kavram | Teklif, proforma fatura, iskonto, asgari sipariş miktarı (MOQ), teslim şekilleri |
| Nerede kullanılır | Alıcıya ilk fiyat bilgisini verirken ve teklif hazırlığında |
| Kim ilgilenir | İhracat, satış ve pazarlama sorumluları; fiyatı onaylayan yönetim |
Fiyat listesi nedir?
Fiyat listesi, ihracatçının sattığı ürünlerin birim fiyatlarını bir arada gösteren tablodur. Listede genellikle ürün adı ya da kodu, birim fiyat, para birimi ve fiyatın hangi teslim şekline göre verildiği (örneğin FOB) yer alır. Geçerlilik tarihi, asgari sipariş miktarı ve ödeme koşulu gibi şartlar da listede ya da ekinde belirtilir.
Fiyat listesi belirli bir alıcıya ve siparişe özel değildir; genel bir fiyat bilgisidir. Belirli bir alıcının talebine göre hazırlanan, miktarı ve teslim şartı belli fiyat bildirimine teklif denir. Proforma fatura ise fatura biçimindeki tekliftir; ABD Uluslararası Ticaret İdaresi (ITA) pro forma faturayı "fatura biçiminde bir teklif" olarak tanımlar.
Hukuki açıdan Türk Borçlar Kanunu, fiyat listesi ya da benzerlerinin gönderilmesini, aksi açıkça ve kolayca anlaşılmadıkça öneri sayar. Bu nedenle listede bağlayıcı olup olmadığına ve geçerlilik şartlarına dair açık bir ifade bulunması önemlidir. Satışınıza hangi hukukun uygulanacağı ve somut sonuç için hukuk müşavirinize danışın.
Fiyat listesi nasıl işler?
- Listeye alacağınız ürün ve ürün gruplarını belirleyin; ürün adı, kodu ve ambalaj bilgisini netleştirin.
- Fiyatların hangi teslim şekline ve hangi para birimine göre verileceğini seçin; bunu liste başlığına ya da her satıra yazın.
- Maliyetlerinizi ve hedef pazardaki fiyat seviyesini dikkate alarak birim fiyatları belirleyin (ihracat fiyatlandırması bu aşamadır).
- Geçerlilik tarihi, asgari sipariş miktarı ve ödeme koşulu gibi şartları listeye ekleyin; listenin bağlayıcı olup olmadığını açıkça yazın.
- Listeyi alıcıya gönderin. Alıcı belirli bir miktar ve teslim şartı isterse bu talebe göre ayrı bir teklif hazırlayın.
- Maliyetler ya da şartlar değiştiğinde listeyi güncelleyin; eski liste ile karışmaması için tarih ya da sürüm bilgisi koyun.
Örnek
Türkiye'deki bir mobilya üreticisi, yurt dışındaki bir alıcıya gönderdiği listede ürünlerini birim fiyat, para birimi ve FOB teslim şartıyla gösteriyor. Listenin altına geçerlilik tarihini, asgari sipariş miktarını ve ödeme koşulunu yazıyor. Alıcı iki ürün için belirli miktar isteyince firma, bu talebe özel bir teklif hazırlıyor; asgari miktar için MOQ şartını da teklife yansıtıyor.
Dikkat edilecekler
- Geçerlilik tarihini yazın. Tarihsiz bir liste, maliyetler değiştikten sonra da geçerliymiş gibi anlaşılabilir.
- Bağlayıcılık durumunu açık yazın. Liste, aksi açıkça anlaşılmadıkça öneri sayılabilir. "Bağlayıcı teklif değildir" ya da hangi şartlara bağlı olduğu gibi ifadeleri yazılı belirtin; hukuki sonuç için hukuk müşavirinize danışın.
- Teslim şeklini ve para birimini eksik bırakmayın. Farklı teslim şartlarındaki fiyatlar birbiriyle karşılaştırılamaz.
- Listeyi teklif yerine koymayın. Belirli bir sipariş için miktar, teslim yeri ve şartları içeren ayrı bir teklif ya da proforma fatura hazırlanır.
- Eski sürümleri dolaşımdan kaldırın. Aynı ürün için farklı tarihli listeler alıcıda karışıklık yaratır.
Sık sorulan sorular
Fiyat listesi nedir?
Fiyat listesi, ihracatçının ürünlerine ait birim fiyatları, para birimini ve teslim şeklini gösterdiği tablodur. Geçerlilik tarihi ve koşullar listede belirtilir.
Fiyat listesi ile teklif arasındaki fark nedir?
Fiyat listesi genel bir fiyat bilgisidir. Teklif ise belirli bir alıcı ve belirli bir miktar için hazırlanır; teslim şekli ve koşullar o talebe göre yazılır.
Fiyat listesi bağlayıcı mıdır?
Türk Borçlar Kanunu'nda fiyat listesi gönderilmesi, aksi açıkça ve kolayca anlaşılmadıkça öneri sayılır. Bu yüzden bağlayıcılık ve geçerlilik şartlarını listede açıkça yazın; somut durum için hukuk müşavirinize danışın.
Fiyat listesinde neler bulunmalıdır?
Ürün adı ya da kodu, birim fiyat, para birimi ve teslim şekli temel bilgilerdir. Geçerlilik tarihi, asgari sipariş miktarı ve ödeme koşulu gibi şartlar da yazılmalıdır.
İlgili terimler
- Teklif: Satıcının ürün, fiyat ve satış şartlarını alıcıya yazılı olarak bildirdiği belgedir.
- Proforma Fatura: Satıcının sevkiyattan önce gönderdiği, fiyat ve koşulları gösteren ön belge; resmî fatura değildir.
- MOQ: Satıcının bir siparişte kabul ettiği en düşük miktardır.
- İskonto: Satıcının liste ya da teklif fiyatı üzerinden, bir gerekçeye bağlı olarak yaptığı fiyat indirimi.
- Teklif geçerlilik süresi: Fiyat teklifinin hangi tarihe ya da süreye kadar geçerli olduğunu belirten ifade.
- İhracat fiyatlandırması: Yurt dışı alıcıya sunulacak satış fiyatının maliyet, teslim şekli ve pazar koşullarına göre belirlenmesi.
- FOB: Satıcının malı gemiye yüklediği noktada sorumluluğunun bittiği Incoterms kuralı.
Kaynak: T.C. Türk Borçlar Kanunu (6098 sayılı), mevzuat.gov.tr (fiyat listesi gönderilmesinin öneri sayılması); ITA (trade.gov), Pro forma invoice (genel bilgi)
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve uygulamalar değişebilir. Lütfen bilgilerin doğruluğunu resmî kaynaklardan kontrol edin, gerekli konularda hukuk müşaviri, gümrük müşaviri ve mali müşavir gibi uzmanlardan destek alın.